:: لِوموت ::

بایگانی
بازپسین متن‌ها
متن‌های پربحث

۲۳ مطلب با موضوع «ملی-مذهبی بودن» ثبت شده است

احتیاج روز (شش)

يكشنبه ۲۰ آبان ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۱۲ ب.ظ

راه اسلام

اما اسلام و دین خدا چنین نبوده و نیست.

     می‌دانید که اولین اقدام پیغمبر اکرم(ص) در تشکیل مدینه و تأسیس دولت جهانی اسلام به مصداق:

إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ
البته مومنان برادر [یکدیگر]ند؛...
[سوره‌ی حجرات(۴۹) / آیه ۱۰]

عقد برادری بستن میان مهاجر و انصار بود. خدا و پیغمبر می‌دانستند که لازمه‌ی تشکیل امّت، اخوّت است و تا امّت درست نشود، خروج بر مردم جهان و امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر، یعنی بسط خوبی‌ها و محو بدی‌ها، میسر نخواهد شد و امّت اسلام بهترین امّت‌ها نخواهد گشت. 

     کتاب خدا در وصف مؤمنین مستحق بهشت می‌فرماید:

 وَأَمْرُهُمْ شُورَى بَیْنَهُمْ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ یُنْفِقُونَ
و امورشان در میانشان به مشورت نهاده می‌شود و از آنچه روزیشان کردیم، انفاق مى‌کنند.

وَالَّذِینَ إِذَا أَصَابَهُمُ الْبَغْیُ هُمْ یَنْتَصِرُونَ
و کسانى که چون ستم بر ایشان رسد یارى مى ‏جویند [و به انتقام بر مى ‏خیزند].
[سوره‌ی شورا(۴۲) / آیه ۳۸ و ۳۹]

یعنی طرز کار و اداره‌ی امور مؤمنین از طریق مشورت است و چون ظلمی بر آن‌ها وارد شود، به کمک و همکاری یکدیگر قیام نمایند.

     ملاحظه فرمایید اختصاصی‌ترین و فردی‌ترین فریضه دینی را که ارتباط قلبی و راز و نیاز خصوصی مخلوق است- یعنی نماز را- با چه تاکید و اصرار، دستور داده‌اند به جماعت انجام دهید.

     در ساعات معینی، در صفوف منظم، به فرمان مکبّرِ واحد، پشت سرِ امامِ عادلِ عالم، که شناخته شده و منتخب و مصوّب خود مردم باشد.

     همچینین روزه در ایام معدود و ماه مخصوص، بالاتفاق و اشتراک صورت میگیرد و شاید یک علت فضیلت ماه مبارک، به وجود و وفور همین اجتماعات دینی از یک طرف و اطعام و آمد و رفت‌ ها و فطریه‌ها و همدرد شدن اغنیا با فقرا، از طرف دیگر باشد که مسلمین را بیش از پیش پهلو به پهلوی هم می‌نشاند و اختلاف را از بین می‌برد.

     همین طور خدا با آنکه در همه‌جا و همه‌وقت هست، برای زیارت خانه‌ی او فصل معین و محل واحد مقرر داشته که مسلمین حتی عبادت‌های خصوصی خدا را که مربوط و متوجه خودشان می‌باشد در اشتراک و ارتباط با سایرین انجام دهند و بدانند که مسلمانان باید تمام مشکلات و منویات و اعمال خود را با هماهنگی و همکاری سایرین اجرا نمایند.

ادامه دارد...


همه‌ی مباحث قبلی:‌ احتیاج روز

  • #اینتِرنال‌آدِر

چهاردهم آبان ماه

دوشنبه ۱۴ آبان ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۰۱ ب.ظ

بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم

حضور محترم حضرت آیت‌الله‌العظمی امام روح‌الله الموسوی الخمینی دامة برکاته

با کمال احترام معروض می‌دارد پیرو توضیحات مکرر و نظر به اینکه دخالت‌ها، مزاحمت‌ها، مخالفت‌ها و اختلاف نظر‌ها، انجام وظایف محوله و ادامه مسئولیت را برای همکاران و اینجانب مدتی است غیرممکن ساخته و در شرایط تاریخی حساس حاضر نجات مملکت و به ثمر رساندن انقلاب بدون وحدت کلمه و وحدت مدیریت میسر نمی‌باشد، بدین وسیله استعفای خود را تقدیم می‌دارد تا به نحوی که مقتضی می‌دانند کلیه امور را در فرمان رهبری بگیرند یا داوطلبانی را که با آن‌ها هماهنگی وجود داشته باشد مامور تشکیل دولت فرمایند.

با عرض سلام و دعای توفیق. مهدی بازرگان،۵۸/۸/۱۴

[آبان از اولم ماه مزخرفی بوده.]

  • #اینتِرنال‌آدِر

احتیاج روز (پنج)

پنجشنبه ۲۶ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۱۲ ب.ظ

 موجبات این وضع 

ما به دو دلیل نمی‌توانیم و نتوانسته‌ایم مجتمع و متحد باشیم:
     اولا، وجود مانع(یعنی نادرستی، خیانت، دروغ و فساد مولّد سوء ظن)؛
     ثانیا، فقدان مقتضی(نداشتن هدف واحد).

     چون همه خود را و راحت و انتفاع و نجات شخصی را طالبیم، پس به تعداد نفوس در این کشور، هدف و مقصد وجود دارد و چون به یکدیگر دروغ می‌گوییم و خیانت می‌ورزیم، اگر منافع خصوصی هم به طور موقت ایجاب مشارکت و اتحاد نماید، از آن می‌گریزیم.

     هرگاه به طور استثناء در موارد خاص، یا در اشخاص خوب، وحدت هدف و حسن نیت پیدا شود، چون راه و رسم همکاری را بلد نیستیم و اصولا مرد کار و اثر نمی‌باشیم، در اجتماعات نتیجه و گرمی نمی‌بینیم، بنابراین به زودی از هم می‌پاشیم.

     البته اگر بی‌عقیده‌ها و دنیاپرستان چنین باشند، حق دارند و بسیار منطقی است که وقتی شخصی علاقه و عقیده به چیزی جز لذایذ دنیا و به نفس خود نداشت و امید و بیمی در آینده ندید، در جمع مال و مقام از هیچ گونه تجاوز و تقلب فروگذار نکند و برای سایرین، گزنده‌ی موذی و درنده‌ی خطرناکی باشد. ولی مسلمان‌ها چرا؟!

     مؤمنین که خداپرستند، یعنی یک خدا، یک قبله و یک دستور دارند، چرا همکار و همراه یکدیگر و بنابراین نیرومند و سعادتمند نیستند؟

     مقدسین ما «بِسْمِ الله و بِالله» و «فی سَبیلِ الله» و «عَلی مِلّة رَسولِ الله» می‌گویند؛ پس این‌ها چطور به یک نام و در یک راه و بر یک روال قیام نمی‌نمایند؟!

     «إنّا لِلّهِ و إنّا إلَیْهِ راجِعونَ» آیا برای مرده‌ها است که دیگر ارزش و حرکتی ندارند؟ یا برای زنده‌ها که باید همگی خود را برای خدا، و برگردنده به جانب خدای واحد بدانیم و این اندازه خودخواهی و اختلاف در مسلک و مقصد نداشته باشیم؟

     توضیح مطلب و جواب این استفهام همان است که قرآن می فرماید و به مؤمنین امثال ما سرزنش می‌کند که:

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ
اى کسانى که ایمان آورده‏ اید چرا چیزى مى‏ گویید که انجام نمى‏ دهید؟
کَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللَّهِ أَنْ تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ
نزد خدا سخت ناپسند است که چیزى را بگویید و انجام ندهید.
[سوره‌ی صف(۶۱) / آیه ۲و۳]

گفتاری که با عمل توأم نباشد و بیانی که از دل برنیامده و در خارج اثر نگذارد، نزد خدا گناه بزرگ حساب می‌شود.

     ما چون دروغ می‌گوییم در حقیقت پیروانِ «إنّا لِلّهِ و إنّا إلَیْهِ راجِعونَ» هستیم، چنین گرفتار و خوار شده ایم! ...

ادامه دارد...

  • #اینتِرنال‌آدِر

احتیاج روز (چهار)

چهارشنبه ۲۵ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۱۰ ق.ظ

   

     حقیقتا برای ما ننگ است که جز در آن احزاب و در آن اعمالی که دست خارجی تاسیس کننده یا گرداننده‌ی آن بوده، نتوانسته‌ایم انضباط و اتفاق داشته‌باشیم و هرجا که افکار و منافع ملی و خیر و خدمت واقعی است، تفرقه و مخالفت ساز کرده‌ایم...

     ما ایرانی‌ها حتی در مواقع سختی و احتیاج نیز از هم فرار می‌کنیم؛ مثل یک مشت مار و عقرب که از کیسه‌ای به زمین خالی کنند! هرکسی به سعی خود، به فکر خود، به نفع خود... برای خود!

     حق دارند چنین کنند؛ چون مثل مار و عقرب از هم بدی دیده‌اند، کلاه سر یکدیگر گذارده و نادرستی و نامردی کرده‌اند. حق داریم بد گمان باشیم. شعر شاعر که می‌گوید:

دلا خو کن به تنهایی / که از تن ها بلا خیزد!

دستور العمل و شعار ملی و طبیعی ماست و قطعا ناشی از همین سوابق و جریانات اجتماعی است. چون چنین هستیم، بایکدیگر همراهی و همکاری نداریم؛ مثل آن دویست نفر سرباز کاشی زمان ناصر الدین شاه که در مراجعت از پایتخت، اسیر دو نفر دزد شدند و گفتند: 

آن ها دو نفر بودند همراه و ما دویست نفر تنها...!

     بنابراین هر زورمند جسور، یا شیاد در این مملکت، با اندک تفوق جسمی و مالی که داشته باشد یا با مختصر اتصال و اتکایی که به خارج پیدا کند، بر سر اجتماع منفرد ما می‌کوبد؛ گویی که سرنوشت ما ملت، تو سری خوردن و زیر دست هر کس و ناکس شدن است.

ادامه دارد...

  • #اینتِرنال‌آدِر

احتیاج روز (سه)

دوشنبه ۲۳ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۱۰ ق.ظ

 بخش دوم: نقطه‌ی ضعف 

     ما در ایران از بیچارگی‌های خود می‌نالیم؛ بیکاری، بی‌سوادی، یا بی‌پولی را موجب آن می‌شماریم. از خیلی بی‌چیزی‌ها و بی‌بند و باری‌ها شکایت می‌کنیم، ولی ناتوانی عمده و بی علاجی مشکل دردهای ما، از غیر اجتماعی بودن ماست.

    مرض بزرگ و موجب اساس بدبختی‌ها و عقب‌افتادگی ما، همان علت یا عللی است که در خاصیت انفرادی و خصلت خودبینی، خودخواهی و خودپرستی ما منعکس و متمرکز گردیده است.

     البته به این مطلب و به این مرض خیلی توجه شده است، ولی به این نظر که منتها و مبدا دردهای اساسی ما را در آن ببینند، دقت کافی نکرده‌اند و مخصوصا راه حل عملی و قدم مثبت در زمینه اصلاح آن برداشته نشده است.

     ما خیلی حواسمان پرت است و کلاهمان پس معرکه می‌باشد!

     شاید در هیچ جای دنیا فردیت و خودیت(اگر این اصطلاح قابل استعمال باشد) به اندازه ایران نیست. ما وقتی نخواهیم و نتوانیم دور هم جمع شده، همکاری و همراهی نماییم، نه مواهب طبیعی و درآمدهای ملی ما را خوشبخت خواهد کرد، نه از علم و فن بهره‌ای خواهیم گرفت  نه از هوش و بینایی؛ و نه حسن تشخیص‌های سیاسی رفع گرفتاری‌هایمان را خواهد کرد.

     در تاریخ باستانی و مخصوصا در سنوات اخیر، مزه این خصلت ملی(!)، تشتت و تفرقه‌ها را خوب چشیده و می‌دانیم که تا همکاری و گذشت و هماهنگی میان رجال و مخصوصا روشنفکران و رهبران ما وجود نداشته باشد، نه تنها تشکیل جبهه‌های نیرومند مبارز میسر نمی‌شود، بلکه به فرض معجزه و نبوغ و با وجود مقتضیات مختلف پس از حصول موفقیت‌های اولیه، خانه‌های استقلال و آبرو که به خون دل و فداکاری برپا شده باشد، با آتشِ نفاق و جدایی و خودخواهی‌ها به زودی نابود می‌شود؛ اگر دشمن خارجی و ایادی داخلی او نیز جرات یا فرصت خرابکاری را نکنند، خود ما به دست همدیگر به زودی آن را متلاشی خواهیم کرد.

ادامه دارد...

  • #اینتِرنال‌آدِر

احتیاج روز (دو)

سه شنبه ۱۷ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۰۹ ق.ظ

امروز قدرت اجتماع در دنیای مترقی، به حدی رسیده است که در کمتر کاری، اعم از تجارت و صنعت و سیاست و فرهنگ و حتی ورزش و هنر و تفریح، محور و مدار بر فرد می‌باشد. همه جا و همه کارها با مشارکت و هم‌آهنگی و همکاری به صورت اجتماعی انجام می‌گردد. نه تنها در داخله کشورهاُ بلکه در روابط ملت‌ها نیز وسائل گوناگون  و اتحادیه‌ها و مقررات بیشمار برای تسهیل ارتباط و توحید سیستم‌ها و توسعه همکاری‌ها دائر گردیده و می‌گردد.

دنیای مسکون، بر دو کفه‌ی متقابل و معادل تکیه می‌کند و دو دولت هستند که در قطب مخالف کره زمین، شاهین تعادل سیاست و قدرت و اقتصاد جهان را در دست گرفته‌اند. این دو مملکت از بسیاری جهات و شاید هر بابت، با هم مباینت دارند، ولی از یک جهت اشتراک و شباهت دارند.

در هر دو کشور، کارها بالمرّه از صورت خصوصی و فردی خارج شده، سازمان‌ها دسته‌جمعی گشته و زندگی به حالت اشتراکی و کولکتیویسم(Collectivisme) درآمده است. همین امتیاز است که به گفته آندره زیگفرید(Andre Siegfried) آکادمیسین فرانسوی و مولف کتاب «روح ملت‌ها» به این دو ملت، قدرت و سیاست دنیایی را داده و سایرین را با وجود تمام سوابق و استعداد و تفوق‌های نژادی زیر دست و تابع آن‌ها نموده است.

و البته وقتی می‌گوییم اجتماع یا عمل اجتماعی، مقصود تنها مجتمع شدن تعداد زیاد در یک مجل یا افراد در یک کار نیست. بلکه آن چیزی که نیروی عظیم کشورهای رهبر دو بلوک شرق و غرب را تامین می کند؛ تجمع توأم با تشکل، یعنی همکاری و هماهنگی افراد تحت فرمان هدف و برنامه واحد است؛ به طوری که افراد، استقلال و تمامیت خود را(بالاجبار یا بالاختیار) از دست داده، مانند چرخ‌دنده‌های یک ماشین منظم، هرکدام قطعه‌ای از یک مجموعه مرتبط  و منظم شده‌اند. فرد انسان در عین حال، عنصر تشکیل دهنده اجتماع و عضو خدمت‌گزار مطیع آن گردیده، خود را در جنب واحد بزرگ مستهلک شده می‌شناسد.

طبیعی است که با اجتماع افراد زیاد و اشتراک مساعی و افکار، مشکلاتی که سابقا به لحاظ جسمانی و فکری از عهده یک فرد ساخته نبود، در اجتماع متشکل، به سهولت و قدرت و سرعت انجام پذیر می‌گردد و چون دنیا میدان مبارزه و رقابت است، امکانات فردی یا جمعی کوچک، با شدت و بی‌رحمی تمام، پایمال قدرت تولیدی واحدهای بزرگ که از تمرکز و ترکیب نیروهای متشکل ایجاد شده است، می‌گردد و مجال و اجازه زندگی برای انفرادی‌ها و کوچک‌ها باقی نمی‌ماند.

حقّا که دست خدا، دست نیرومند خدا، دستیار جماعات است، جماعاتی که هماهنگ، همراه و همکار باشند.

ادامه دارد...

  • #اینتِرنال‌آدِر

احتیاج روز (یک)

دوشنبه ۱۶ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۰۹ ق.ظ

 بخش اول: دست خدا 

روزی که پیغمبر اسلام فرمود:

«یَدُ اللهِ مَعَ الْجَماعَةِ»
(دست خدا با جماعت است)

    نه تنها جاهلیت و اشرافیت بر سراسر دنیا حکم فرمایی می‌کرد، بلکه فردیت و اندیویدوالیسم(Individualisme) یعنی انفرادی بودن، معمول تمام ملت‌ها و مورد قبول تقریباً کلیه‌ی افکار و عادات دنیا بود.

    البته مردم از اجتماع و اتحاد نفع می‌بردند و آن را مستحسن می‌دانستند، ولی قرار زندگی و طرز امور- از حکومت و دولت گرفته تا کسب و زراعت و تفریح و تعلیم و غیره- به صورت فردی انجام می‌شد. جز کانون‌های کوچک خانوادگی یا قبیلگی که در آن‌ها مختصر همکاری و جزیی تقسیم وظائف اجرا می‌شد، سایر شؤون و امور، با اراده و میل و تدبیر اشخاص اداره می‌گشت.

    اروپائیان نیز تمدن امروزی و مخصوصا اکتشافات علمی و اختراعات صنعتی گذشته را مدیون ابتکارهای خصوصی(Initiative privee) و روحیه فردی آزاد می‌دانند؛ ولی در همان اروپا در قرون جدید، شرکت‌های تجارتی و موسسات صنعتی از تجمع سرمایه‌های مالی و بدنی و فکری اشخاص تشکیل شد و به زودی قوت و وسعت گرفت، و مجالس مشاوره و پارلمان و سازمان‌های مفصّل مرتبط دولتی جای آن را گرفت و «دموکراسی» یعنی اداره‌ی اجتماع به دست مردم برقرار گردید.

    مردم نه تنها در موقع انتخابات از طریق احزاب در اداره کشور شرکت کرده و می‌کنند، بلکه در امور آزاد و خیریه و فرهنگی و هنری و اقتصادی نیز تشکیل انجمن‌های ملی داده، مقاصد خود را با همفکری و همکاری دسته جمعی پیش می‌برند.

ادامه دارد...

  • #اینتِرنال‌آدِر

احتیاج روز (مقدمه)

يكشنبه ۱۵ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۰۸ ب.ظ

«احتیاج روز» یکی از آثار زنده یاد مهندس مهدی بازرگان است که ابتدا در سال ۱۳۳۶ منتشر شد و پس از آن بارها تجدید چاپ شد و اکنون در جلد هشتم «مباحث علمی، اجتماعی، اسلامی» مندرج شده که در سال ۱۳۸۷ توسط شرکت سهامی انتشار، روانه بازار کتاب شده است.

بیش از شصت سال از انتشار این اثر می‌گذرد و سال‌هاست که متاسفانه مهندس بازرگان در میان ما نیست؛ اما، این اثر هنوز هم احتیاج این روزهای ماست و به همین دلیل خواندنش از واجبات روز است. نگارنده قصد دارد به مدد پروردگار، جهت خسته نشدن مخاطب و تاثیرگذاری بیشتر، به مرور و طی چند پست، احتیاج روز را بازنشر کند.

هفت بخش این اثر عبارتند از: دست خدا، نقطه‌ی ضعف، موجبات این وضع، راه اسلام؟، اجزاء نامربوط، چه باید کرد! و نتیجه.

  • #اینتِرنال‌آدِر

بخش سوم حیات طیبه

پنجشنبه ۱۲ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۰۶ ب.ظ

 
مرحوم دکتر ابراهیم یزدی و شهید دکتر چمران

[سیاست دکتر یزدی]

هویت سیاسی دکتر یزدی بر پایه‌های دو هویت پیش‌گفته، یعنی ملی و دینی، شکل گرفته است. چون این دو پایه به طور اصولی و اعتقادی بنا شده است و اصول همیشه در سنن الهی و نظام هستی ثابت و تغییرناپذیرند و آیه‌ای را که در صدر کلام آوردم (یُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِی الْحَیَاةِ الدُّنْیَا وَفِی الْآخِرَةِ... [خدا کسانى را که ایمان آورده‏‌اند در زندگى دنیا و در آخرت با سخن استوار ثابت مى‏‌گرداند...] سوره‌ی ابراهیم آیه‌ی بیست‌وهفت)، متضمن همین معناست. ابراهیم هم تا پایان عمر، بر این سه هویت استوار باقی ماند و برای حفظ آن‌ها نهایت جهد خود را به کار برد و بر این سه قول ثبات یافت. وقتی انسانی توانست حیات ملی، دینی و سیاسی خود را این چنین بسازد، سازه‌ای قابل اعتماد و اتکا و مورد اطمینان می‌شود و این همان است که خدای تعالی از سه رکن اساسی ایمان، از انسان می‌طلبد؛ ایمان به خدا، ایمان به آخرت و عمل صالح.

(دکتر علی اصغر غروی، ماهنامه ایران فردا، شماره‌ی چهل‌ودو، مهرماه نودو‌هفت)

  • #اینتِرنال‌آدِر

بخش دوم حیات طیبه

سه شنبه ۱۰ مهر ماهِ سالِ ۱۳۹۷ ، ساعت ۰۹ ق.ظ

[اسلامیت دکتر یزدی]

خود را مسلمان میدانست، یعنی پای‌بند به تمامی اصول و مبانی از ارکان و احکام، اما در چارچوب قرآن. به همین جهت بخشی از وقت خود را  صرف مطالعه و ارتباطات اسلامی کرده، بر پیکره‌ی دانش دینی آیت‌الله طالقانی، مهندس بازرگان و دکتر شریعتی و بخش‌هایی نیز آیت‌الله مطهری، کوشش‌های موسعی را در راستای تقریب مذاهب اسلامی به بار نشانید و دوستان بسیاری را از اهل سنت پیرامون این تفکر، یعنی ضرورت همگرایی مسلمان‌ها و کاهش اختلافات فرقه‌یی و اتحاد در ابعاد جهانی، گردآورد. این گونه اقدامات، هرچند در زمان خود مفید و موثر بود، اما بعد از پیروزی انقلاب اسلامی و اعمال سیاست‌های نادرست، می‌توان گفت که نه تنها با شکست مواجه شد، بلکه آثار پیشینی آن  هم ضایع گشت. اما دکتر ابراهیم دست از این عقیده برنداشت و همواره بر ضرورت تحکیم روابط بین کشورهای اسلامی، در دو بعد دینی و سیاسی تاکید می‌نمود، و شدیدا با عمده کردن اختلافات شیعه و سنی مخالفت جدی داشت و جهان اسلام را به عنوان یک پیکر تلقی میکرد.

(دکتر علی اصغر غروی، ماهنامه ایران فردا، شماره‌ی چهل‌ودو، مهرماه نودوهفت)

  • #اینتِرنال‌آدِر